Słownik pojęć · Cięcie i obróbka
Nóż aktywny (tangencjalny)
ang. tangential knife, actively controlled knife
Nóż aktywny (tangencjalny) to narzędzie tnące stosowane w ploterach rolowych i stołowych, wyposażonych w mechanizm aktywnego sterowania kierunkiem ostrza. W przeciwieństwie do noża wleczonego jego ustawienie nie zależy wyłącznie od ruchu głowicy i oporu materiału. Kąt obrotu ostrza jest kontrolowany przez silnik, który ustawia je zgodnie z zaprogramowanym kierunkiem cięcia.
W rolowym ploterze tnącym głowica przesuwa się w lewo i w prawo, natomiast rolki transportowe przemieszczają materiał do przodu i do tyłu. Połączenie tych ruchów umożliwia prowadzenie noża po zaprogramowanym obrysie kształtu.
Gdy nóż zbliża się do ostrego narożnika wymagającego zmiany kierunku cięcia, ploter zatrzymuje cięcie, unosi ostrze ponad materiał i obraca je do odpowiedniej pozycji. Następnie opuszcza nóż i kontynuuje wycinanie kolejnego odcinka. Dzięki temu ostrze nie musi obracać się w materiale pod wpływem jego oporu, jak w przypadku noża wleczonego.
W ploterach stołowych zasada aktywnego ustawiania ostrza pozostaje taka sama. Różnica polega na sposobie przemieszczania narzędzia: materiał pozostaje na stole, a zespół tnący wykonuje ruchy w dwóch osiach.
Aktywne sterowanie ostrzem pozwala dokładniej odwzorowywać ostre narożniki, drobne litery i skomplikowane kontury. Technologia sprawdza się także podczas cięcia wymagających materiałów, m.in. folii odblaskowych, folii flock, materiałów szablonowych oraz niektórych materiałów laminowanych. Zakres obsługiwanych podłoży zależy od konstrukcji plotera, typu ostrza i dostępnej siły cięcia.
Nóż wleczony obraca się samoczynnie pod wpływem ruchu i oporu materiału. Natomiast nóż aktywny jest ustawiany przez osobny mechanizm napędowy. Dzięki temu ploter dokładniej kontroluje orientację ostrza, szczególnie podczas wycinania ostrych kątów i drobnych detali.
Przykładem takiego rozwiązania jest True Tangential Cutting stosowane przez firmę Summa. System steruje położeniem ostrza niezależnie od ruchu materiału, a w razie potrzeby podnosi je, obraca i ponownie opuszcza.